Lodziarnia Sopelek mieściła się w Janowicach Wielkich przy ulicy 1 Maja 13 w małym, uroczym drewnianym i zabytkowym budyneczku.
Przed wojną w budynku mieścił się Zakład fotograficzny Wilhelma Freudenberga.
Po wojnie prowadzono w nim wiele różnych działalności.
Na początku lat 50- tych prowadzony był punkt sprzedaży pieczywa, z piekarni, która znajdowała się na ulicy Partyzantów w tzw. „ Mieszalni pasz”, której właścicielem była Gminna Spółdzielnia „Samopomoc Chłopska” .
W latach 70-tych prowadzony był zakład radiotechniczny – naprawa telewizorów i radioodbiorników prowadzony przez p. Mariana Rybarskiego.
W latach 80-tych Urząd Gminy Janowice Wielkie sprzedał ten budynek p. Teresie Kina. Według relacji p. Kina (Błaziak) składał się z pomieszczenia większego, małego magazynku, toalety, przedsionka, strychu, ale bez możliwości wejścia, a z tyłu budynku znajdowały się strome schody. Najpierw powstał tam punkt sprzedaży włoskich, kręconych lodów o nazwie „Sopelek”. Szyld drewniany, rzeźbiony, przedstawiający loda włoskiego – Sopelek wykonał p. Roman Hanus.
Ok. 1990 r. rozszerzono działalność o sprzedaż piwa, był ogródek ze stolikami.
Ze wspomnień p. Grażyny Krawiec: prowadzili ten bar Janek i Teresa Błaziakowie. Często wieczorami chodziła do baru z rodzicami, ponieważ nie była to taka pijalnia piwa, a raczej bar i miejsce spotkań. Pan Błaziak grał na gitarze. Schodzili się okoliczni mieszkańcy, aby pobyć razem i wspólnie pośpiewać. Pani Teresa sprzedawała lody. Niestety Pan Janek zginął nieszczęśliwie, jadąc na rowerze, zsunął się ze skarpy, wpadł do strumyka, uderzył się o kamień i zginął. Było to naprzeciw domu Państwa Bereźnickich.
W późniejszym okresie domek nr 13 był wynajmowany jako pijalnia piwa „Jadźka”, „Jagoda”, następnie był tam punkt protetyki zębów – usługę świadczyła p. Poniatowska z Mniszkowa. Ostatnia działalności to zakład pogrzebowy p. Urbańczyka. Od jego zamknięciu, budynek stoi pusty i nieużytkowany od wielu lat. Obecnie jest nowy właściciel p. Grobelny, który być może odmieni to miejsce.
Opracowanie: Małgorzata Gajewicz, Joanna Faber, Dorota Goetz
Ice Cream Parlor „Sopelek”
The „Sopelek” Ice Cream Parlor was located in Janowice Wielkie at 1
Maja Street 13, in a small, charming wooden historic building.
Before the war, the building housed Wilhelm Freudenberg’s photography
studio. After the war, it hosted various businesses. In the early 1950s, it
was a bread sales point supplied by a bakery located on Partyzantów Street
in the so-called „Feed Mixing Plant,” owned by the Gminna Spółdzielnia
„Samopomoc Chłopska” (Rural Cooperative „Peasant Self-Help”).
In the 1970s, it was a radio repair shop, where Mr. Marian Rybarski
repaired televisions and radios. In the 1980s, the Janowice Wielkie
Municipal Office sold the building to Mrs. Teresa Kina. According to Mrs.
Kina (Błaziak), the building consisted of a larger room, a small storage
area, a toilet, a vestibule, an attic (without access), and steep stairs at the
back. Initially, it became a sales point for Italian-style soft-serve ice cream
called „Sopelek.” The wooden, carved sign depicting an Italian ice cream
cone – „Sopelek” – was made by Mr. Roman Hanus.
Around 1990, the business expanded to include beer sales, and there was
an outdoor seating area with tables.
From the memories of Mrs. Grażyna Krawiec: The bar was run by Janek
and Teresa Błaziak. She often went there in the evenings with her parents
because it was not just a beer-drinking spot but rather a bar and meeting
place. Mr. Błaziak played the guitar. Local residents gathered there to
spend time together and sing. Mrs. Teresa sold ice cream. Unfortunately,
Mr. Janek died in a tragic accident while riding his bicycle—he slipped off
an embankment, fell into a stream, hit a rock, and died. This happened
opposite the Bereźnicki family’s house.
Later, the building at No. 13 was rented out as a beer bar called „Jadźka”
and then „Jagoda.” After that, it housed a dental prosthetics service run by
Mrs. Poniatowska from Mniszków. The last business was Mr. Urbańczyk’s
funeral home. Since its closure, the building has stood empty and unused
for many years. Currently, there is a new owner, Mr. Grobelny, who may
transform this place.
Compiled by: Małgorzata Gajewicz, Joanna Faber, Dorota Goetz
Sources:
Based on interviews with residents:
Mrs. Teresa (Kina) Błaziak (former owner), Mr. Bogumił Markowski –
Sudeten Guide, Mrs. Grażyna Krawiec.
Archiwalne zdjęcia: udostępnione przez Ryszarda Klimsiaka – 1947 r.
i ze zbiorów Haliny Krajewskiej
Współczesne zdjęcia: Marek Janicki
Źródła:
na podstawie wywiadów z mieszkańcami:
Pani Teresa (Kina) Błaziak (dawny właściciel), p. Bogumiła Markowskiego – Przewodnika Sudeckiego, p. Grażyny Krawiec
